Baskonia – Ολυμπιακός 89–106: Το σχήμα των τριών δημιουργών έκρινε το παιχνίδι

Το 106–89 μοιάζει εκ πρώτης όψεως με μία βραδιά μεγάλης επιθετικής παραγωγής του Ολυμπιακού. Η πραγματική εξήγηση όμως βρίσκεται στον τρόπο με τον οποίο δημιουργήθηκαν αυτοί οι 106 πόντοι.

Η Baskonia σκόραρε 48 πόντους από τρίποντα, ο Ολυμπιακός μόλις 24. Οι δύο ομάδες είχαν ακριβώς το ίδιο ποσοστό από τα 6,75 μ., 36,4%, αλλά η Baskonia εκτέλεσε 44 φορές και ο Ολυμπιακός μόλις 22.

Κι όμως, η τελική διαφορά ήταν +17. Ο Ολυμπιακός δεν προσπάθησε να κερδίσει τον αγώνα της Baskonia. Δεν μπήκε σε διαγωνισμό τριπόντων. Δημιούργησε πολύ μεγαλύτερη αξία μέσα από το δίποντο, την πίεση προς το καλάθι και τη γραμμή των βολών.

Η αρχή ήταν σχεδόν το ακριβώς αντίθετο από αυτό που θα ακολουθούσε. Η Baskonia άνοιξε το παιχνίδι με ακραία ευστοχία από την περίμετρο και στα 7:13 προηγήθηκε 14–6. Ο Γιώργος Μπαρτζώκας πήρε τάιμ άουτ και από εκεί ξεκίνησε η πρώτη ουσιαστική αλλαγή του αγώνα. Οι Βάσκοι έφτασαν στα 5/5 τρίποντα πριν από το πρώτο άστοχο, όμως ο Ολυμπιακός δεν ακολούθησε την ίδια λογική εκτέλεσης.

Από το 14–6 μέχρι το τέλος της περιόδου οι «ερυθρόλευκοι» έτρεξαν επιμέρους 30–15. Ο Sasha Vezenkov βρήκε τελειώματα κοντά στο καλάθι και βολές, ο Tyler Dorsey άρχισε να τιμωρεί τις αμυντικές ισορροπίες, ο Donta Hall έδωσε δεύτερες επιθέσεις και ο Jean Montero μπήκε στη δημιουργία του πλεονεκτήματος.

Το αρχικό σχήμα Codi Miller-McIntyre – Tyler Dorsey – Tyson Ward – Sasha Vezenkov – Donta Hall ολοκλήρωσε συνολικά τον αγώνα με −8 σε 9:35. Η πρώιμη περιφερειακή ευστοχία της Baskonia βάρυνε σημαντικά αυτό το διάστημα, αλλά το ίδιο σχήμα είχε και δικό του επιθετικό κόστος: 1/6 τρίποντα και 3 λάθη σε 21 κατοχές.

Το δεύτερο δεκάλεπτο δεν χρειάστηκε κάποια μεγάλη έκρηξη. Ο Ολυμπιακός το κέρδισε 20–17 και πήγε στα αποδυτήρια με 56–46. Η διαφορά ήταν ότι πλέον μπορούσε να παράγει επίθεση με διαφορετικά πρόσωπα και διαφορετικές πηγές.

Ο Montero έδωσε διαδοχικά πόντους από την περιφέρεια και με διείσδυση, ο Evan Fournier βρήκε ρυθμό με τρίποντο και τελειώματα μέσα από την επίθεση, ενώ η επιστροφή των Vezenkov και Miller-McIntyre στο τελευταίο δίλεπτο κράτησε την παραγωγή σταθερή.

Ο Fournier είναι χαρακτηριστικό παράδειγμα του γιατί η στατιστική γραμμή από μόνη της δεν αρκεί. Τελείωσε με μόλις 7 πόντους, αλλά το συνολικό του +26 ήταν το υψηλότερο του Ολυμπιακού στα δεδομένα καταγραφής. Η παρουσία του συνέδεσε πολλά από τα σχήματα που έδωσαν καλύτερες αποστάσεις, δεύτερο χειριστή και πιο ισορροπημένη δημιουργία.

Το πιο καθαρό τακτικό διάστημα του αγώνα ήρθε στην τρίτη περίοδο. Η Baskonia προσπάθησε να μείνει κοντά και στα 6:15 είχε μειώσει στο 55–62. Εκεί ο Fournier αντικατέστησε τον Ward και δημιουργήθηκε το σχήμα Miller-McIntyre – Dorsey – Fournier – Vezenkov – Hall.

Το σχήμα έπαιξε 4:14. Το σκορ αυτών των λεπτών ήταν 10–2 για τον Ολυμπιακό. Έγραψε +8, με 10 πόντους σε 8 κατοχές, χωρίς λάθος, με 5 ριμπάουντ, 2 ασίστ και 1 κλέψιμο. Όταν άλλαξε το σχήμα, το σκορ είχε φτάσει στο 57–72.

Με τον ίδιο βασικό άξονα Miller-McIntyre – Dorsey – Vezenkov – Hall, η αλλαγή από Ward σε Fournier έδωσε έναν ακόμη παίκτη που μπορούσε να χειριστεί την μπάλα, να επιτεθεί μετά από closeout και να κρατήσει την επίθεση λειτουργική χωρίς να αφαιρεί χώρο από τον Vezenkov ή το κάθετο παιχνίδι του Hall.

Το σημαντικότερο ήταν ότι το σχήμα δεν κέρδισε μόνο επιθετικά. Στα 4:14 επέτρεψε μόλις 2 πόντους. Από το 55–62 μέχρι το τέλος του δεκαλέπτου η Baskonia σημείωσε συνολικά μόλις 5 πόντους. Ο Ολυμπιακός απάντησε με 19 και έκλεισε την περίοδο στο 60–81.

Με 21 πόντους διαφορά, το παιχνίδι δεν μπήκε ποτέ σε πραγματικά κρίσιμη τελική φάση. Υπήρξε όμως μία τελευταία στιγμή ελέγχου. Η Baskonia άνοιξε την τέταρτη περίοδο με τρίποντα και μείωσε στο 71–86 στα 8:10.

Τάιμ άουτ Ολυμπιακού. Η αντίδραση ήταν άμεση: βολές Montero και Dorsey, επιθετικά ριμπάουντ και τελειώματα του Tyrique Jones, νέα επίθεση του Montero προς το καλάθι. Σε 2:11 ο Ολυμπιακός απάντησε με 11–4 και έφτασε στο 75–97.

Η Baskonia είχε ολοκληρώσει την τελευταία της προσπάθεια επιστροφής. Ο Ολυμπιακός δεν απάντησε με βιαστικά τρίποντα. Απάντησε ξανά με την ίδια λογική που είχε κερδίσει το παιχνίδι: πίεση προς το καλάθι, βολές και δεύτερες επιθέσεις.

Το προφίλ των Play Types εξηγεί γιατί ο Ολυμπιακός μπορούσε να συνεχίζει να παράγει ακόμη και όταν το Catch & Shoot δεν ήταν ιδιαίτερα αποτελεσματικό. Στα ταξινομημένα τελειώματα είχε Transition 6/8, Cuts 5/5, Handoff 4/5, Catch & Drive 3/5, PnR Handler 5/10 και PnR Roller 3/6, ενώ στο Catch & Shoot ήταν μόλις 2/7.

Αυτό είναι ίσως το πιο ενδιαφέρον επιθετικό χαρακτηριστικό των 106 πόντων. Η παραγωγή δεν ήρθε επειδή απλώς «μπήκαν τα σουτ», αλλά από κίνηση, Cuts, Transition, Handoffs, επιθέσεις μετά από υποδοχή και συνεργασίες pick-and-roll.

Η Baskonia είχε εντελώς διαφορετική κατανομή επιθέσεων. Κατέγραψε 23 Catch & Shoot προσπάθειες, ενώ είχε πολύ χαμηλότερη απόδοση από PnR Handler, Catch & Drive και Handoff. Οι γηπεδούχοι χρειάζονταν συνεχή περιφερειακή ευστοχία. Ο Ολυμπιακός, αντίθετα, είχε περισσότερους τρόπους να δημιουργήσει πόντους.

Η σύγκριση των λεπτών στα οποία βρισκόταν στο παρκέ μόνο ο ένας από τους δύο βασικούς δημιουργούς δίνει σχεδόν απόλυτα ισόποσο δείγμα: 18:44 με Miller-McIntyre και 18:42 με Montero. Η επιθετική συμπεριφορά όμως ήταν αισθητά διαφορετική.

Με τον Montero ως μοναδικό από τους δύο βασικούς χειριστές στο παρκέ, ο Ολυμπιακός παρήγαγε 58 πόντους σε 44 κατοχές — 1,32 πόντους ανά κατοχή, έναντι 42 πόντων σε 40 κατοχές — 1,05 στα αντίστοιχα λεπτά του Miller-McIntyre. Η διαφορά δεν περιορίστηκε στο τρίποντο: τα σχήματα με τον Montero δημιούργησαν πολύ μεγαλύτερη πίεση προς τη γραμμή των βολών, με 19 FTA σε 30 FGA έναντι 7 FTA σε 30 FGA.

Η Baskonia πήρε το 55,0% των προσπαθειών της από το τρίποντο. Ο Ολυμπιακός μόλις το 34,4%. Και οι δύο τελείωσαν στο 36,4%.

Η διαφορά ήταν όσα συνέβαιναν μέσα από τη γραμμή των τριών πόντων: 28/42 δίποντα και 26/28 βολές για τον Ολυμπιακό. Η Baskonia είχε περισσότερα επιθετικά ριμπάουντ, 17 έναντι 11, και λιγότερα λάθη, 11 έναντι 15, άρα εκτέλεσε 80 σουτ έναντι 64. Ο Ολυμπιακός πήρε 16 λιγότερα σουτ και σκόραρε 17 περισσότερους πόντους.

Με βάση τα δομημένα δεδομένα καταγραφής και τον δείκτη RPG Plays = FGA + Turnovers + Fouls Won, οι Guards ανέλαβαν 42 RPG Plays, οι Forwards 38 και οι Centers 18.

Tyler Dorsey: 25 πόντοι σε 22:45, 8/11 σουτ, 4/6 τρίποντα και 5/5 βολές. Δεν χρειάστηκε μεγάλο επιθετικό φορτίο για να παράγει εξαιρετική αξία στο σκοράρισμα.

Sasha Vezenkov: 22 πόντοι σε 19:00, με 8/9 δίποντα και 6/6 βολές. Ήταν η πιο καθαρή έκφραση της επιλογής του Ολυμπιακού να επιτεθεί στην περιοχή όπου η Baskonia δεν μπορούσε να τον ακολουθήσει.

Jean Montero: 15 πόντοι, 5 ριμπάουντ και 5 ασίστ, με +22 στα δεδομένα καταγραφής. Έδωσε στον Ολυμπιακό ακόμη έναν δημιουργό πλεονεκτήματος στα σχήματα της δεύτερης μονάδας.

Evan Fournier: 7 πόντοι, αλλά +26. Το σημαντικό αποτύπωμά του ήταν δομικό: τα σχήματα μαζί του είχαν περισσότερες επιλογές δημιουργίας και το καθοριστικό σχήμα της τρίτης περιόδου εμφανίστηκε ακριβώς όταν μπήκε αντί του Ward.

Tyrique Jones: 12 πόντοι και 8 ριμπάουντ σε 12:07. Τα 4 επιθετικά ριμπάουντ έγιναν ιδιαίτερα σημαντικά όταν η Baskonia προσπάθησε για τελευταία φορά να επιστρέψει.

Codi Miller-McIntyre: μόλις 2 πόντοι, αλλά 6 ασίστ. Το παιχνίδι του δείχνει γιατί πρέπει να διαχωρίζεται η ατομική στατιστική γραμμή από τη λειτουργία ενός συγκεκριμένου σχήματος: στο αποφασιστικό σχήμα της τρίτης περιόδου ο Ολυμπιακός δεν έκανε ούτε ένα λάθος.

Το πιο χρησιμοποιημένο σχήμα ήταν το αρχικό Miller-McIntyre – Dorsey – Ward – Vezenkov – Hall, με 9:35 και −8. Το Fournier – Jones – Dorsey – Ndiaye – Montero έπαιξε 5:13 και έγραψε −1, αλλά παρήγαγε 18 πόντους σε 13 κατοχές.

Η μεγαλύτερη θετική μεταβολή ήρθε από το Miller-McIntyre – Dorsey – Fournier – Vezenkov – Hall, που σε 4:14 έγραψε +8. Ένα παιχνίδι δεν αρκεί για να αλλάξει η ιεραρχία του rotation, αλλά η μετάβαση από τον Ward στον Fournier δίπλα στους Miller-McIntyre και Dorsey είναι ένα πρώτο στοιχείο που αξίζει να παρακολουθηθεί στα επόμενα παιχνίδια.

Υπάρχει ένα ακόμη στοιχείο που κάνει τη νίκη του Ολυμπιακού ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα. Από τα πέντε σχήματα που έμειναν στο παρκέ για τουλάχιστον τρία λεπτά, τα τέσσερα είχαν αρνητικό +/−. Αθροιστικά, τα πέντε αυτά σχήματα έγραψαν −8 σε 25:28 αγωνιστικού χρόνου.

Κι όμως, ο Ολυμπιακός κέρδισε το παιχνίδι με +17. Αυτό σημαίνει ότι το μεγαλύτερο μέρος της τελικής διαφοράς δεν χτίστηκε από ένα σταθερό, κυρίαρχο rotation μεγάλης διάρκειας. Προήλθε από τα μικρότερα σχήματα και τα σύντομα θετικά διαστήματα που δεν ξεπέρασαν το όριο των τριών λεπτών, μαζί φυσικά με το καθοριστικό Miller-McIntyre – Dorsey – Fournier – Vezenkov – Hall, το οποίο σε 4:14 έγραψε +8.

Με άλλα λόγια, ο Ολυμπιακός δεν κέρδισε επειδή βρήκε ένα μοναδικό σχήμα που κυριάρχησε για μεγάλο χρονικό διάστημα. Κέρδισε επειδή η συνολική διαχείριση των αλλαγών παρήγαγε θετική αξία μέσα από πολλά μικρότερα διαστήματα, ενώ το ένα πραγματικά καθοριστικό σχήμα με επαρκή διάρκεια στην τρίτη περίοδο δημιούργησε το σημείο καμπής του αγώνα.

Η εικόνα αυτή θέλει και μία προσοχή στην ερμηνεία του −8 του αρχικού σχήματος. Το συγκεκριμένο σχήμα βρέθηκε στο παρκέ κατά την εντυπωσιακή εκκίνηση της Baskonia από την περιφέρεια, άρα μέρος του αρνητικού του αποτελέσματος συνδέεται και με το ιδιαίτερο αγωνιστικό πλαίσιο της πρώτης περιόδου. Το +/− παραμένει σημαντικό, αλλά δεν πρέπει να διαβάζεται απομονωμένο από τη χρονική στιγμή στην οποία δημιουργήθηκε.

Για αυτό και η εικόνα των σχημάτων ≥3:00 πρέπει να διαβάζεται μαζί με τα μικρότερα σχήματα υψηλής επίδρασης. Τα πρώτα δείχνουν τη βιώσιμη βάση του rotation, ενώ τα δεύτερα μπορούν να εξηγήσουν σημαντικό μέρος της τελικής διαφοράς ενός αγώνα.

Ο Ολυμπιακός κέρδισε ένα παιχνίδι στο οποίο ο αντίπαλος έβαλε 16 τρίποντα, πήρε 17 επιθετικά ριμπάουντ, έκανε τέσσερα λιγότερα λάθη και εκτέλεσε 16 περισσότερα σουτ.

Η νίκη δεν δημιουργήθηκε από μεγαλύτερο αριθμό επιθέσεων, αλλά από πολύ ανώτερη αξία ανά τελική επίθεση. Το 66,7% στα δίποντα, οι 26/28 βολές και η δυνατότητα παραγωγής μέσα από Transition, Cuts, Handoffs, διεισδύσεις και pick-and-roll έκαναν την επίθεση πολύ λιγότερο εξαρτημένη από έναν συγκεκριμένο τρόπο σκοραρίσματος.

Και όταν το παιχνίδι χρειαζόταν την καθοριστική τακτική ώθηση, η προσθήκη του Fournier δίπλα στους Miller-McIntyre και Dorsey, με Vezenkov και Hall στη γραμμή ψηλών, έδωσε το σχήμα που μετέτρεψε το 55–62 σε 57–72.

Η Baskonia ξεκίνησε το παιχνίδι με καλύτερη περιφερειακή εκτέλεση. Ο Ολυμπιακός το τελείωσε έχοντας επιβάλει τη δική του επιθετική δομή.